Miesiące i pory roku po hiszpańsku

Enero, febrero, marzo. Nazwy hiszpańskich miesięcy brzmią na tyle znajomo, że większość z nich rozpoznasz od razu. Kłopot zaczyna się gdzie indziej: przy wymowie i przy jednym drobiazgu gramatycznym, który po polsku działa inaczej.
 

Poniżej znajdziesz wszystkie miesiące po hiszpańsku z wymową, cztery pory roku po hiszpańsku, prostą zasadę zapisywania dat oraz rzymskie historie ukryte w nazwach.

Miesiące po hiszpańsku

Trzy zasady załatwiają niemal wszystko.

Zawsze mała litera. Tak samo jak po polsku, hiszpańskie nazwy miesięcy piszemy małą literą: enero, nie Enero. Wielka pojawia się wyłącznie na początku zdania.

Rodzaj męski, zwykle bez rodzajnika. Wszystkie miesiące są rodzaju męskiego, ale w większości zdań obywają się bez rodzajnika. Powiesz Enero es frío, a nie El enero es frío. Rodzajnik wraca dopiero wtedy, gdy miesiąc ma dodatkowe określenie: el enero pasado, el próximo enero.

Przyimek en zamiast odmiany. To najczęstsza pułapka dla osób mówiących po polsku. U nas miesiąc się odmienia: styczeń, ale w styczniu. Po hiszpańsku nazwa zostaje nietknięta, a całą robotę wykonuje przyimek en. En enero nieva to po prostu: w styczniu pada śnieg.

12 miesięcy po hiszpańsku z wymową

Trzy uwagi o wymowie, które od razu robią różnicę:

  • Hiszpańskie j czytamy jak polskie ch. Junio to CHU-nio, julio to CHU-lio.
  • z oraz c przed e i i w większości Hiszpanii brzmią jak angielskie th w słowie think, więc marzo to MAR-tho, a diciembre to di-THIEM-bre. W Ameryce Łacińskiej, w Andaluzji i na Wyspach Kanaryjskich usłyszysz zwykłe s.
  • v nie jest polskim w. Wymawia się je blisko b, stąd no-BIEM-bre.

Jak podawać daty po hiszpańsku

Schemat jest stały: el + liczba + de + miesiąc. El 5 de marzo to piąty marca. Dzień zawsze stoi przed miesiącem, a liczebniki są główne, nie porządkowe. Rok dopisujesz na końcu, po kolejnym de.

angielski hiszpański wymowa
styczeń enero eh-NEH-roh
luty febrero feh-BREH-roh
marzec marzo MAR-soh
kwiecień abril ah-BREEL
maj mayo MAH-yoh
czerwiec junio HOO-nyoh
lipiec julio HOO-lyoh
sierpień agosto ah-GOHS-toh
wrzesień septiembre sep-TYEM-breh
październik octubre ok-TOO-breh
listopad noviembre noh-VYEM-breh
grudzień diciembre dee-SYEM-breh

Jedna uwaga dotycząca wymowy: w większości regionów Hiszpanii litera "z" i miękkie "c" wymawia się jak "th" w słowie "thin", więc "marzo" brzmi jak MAR-thoh, a "diciembre" jak dee-THYEM-breh. W Ameryce Łacińskiej brzmią one jak zwykłe "s".

Cztery pory roku po hiszpańsku

Tu zasada jest odwrotna niż przy miesiącach: pory roku zwykle występują z rodzajnikiem. Znika on jednak po przyimku en, więc mówi się en verano i en invierno.

Astronomiczna wiosna na półkuli północnej zaczyna się około 20 lub 21 marca, lato 20 lub 21 czerwca, jesień 22 lub 23 września, a zima 21 lub 22 grudnia. Na półkuli południowej wszystko przesuwa się o pół roku, dlatego grudniowe święta w Argentynie czy Chile wypadają w środku upału.

polski

hiszpański

wymowa

wiosnala primaverapri-ma-BE-ra
latoel veranobe-RA-no
jesieńel otoñoo-TO-nio
zimael inviernoin-BIER-no

Skąd pochodzą nazwy hiszpańskich miesięcy

Niemal wszystkie sięgają kalendarza rzymskiego: bogów, cesarzy albo zwykłych liczebników. Polskie nazwy opisują przyrodę i pracę w polu, hiszpańskie opowiadają historię imperium.

MiesiącPochodzenie
eneroOd łacińskiego "Ianuarius", od imienia Janusa, rzymskiego boga początków i końców.
febreroOd słowa "februarius", związanego z obchodzonymi w tym miesiącu świętami oczyszczenia.
marzecOd słowa "martius", na cześć Marsa, boga wojny i wiosny.
abrilPrawdopodobnie od słowa "aperire", czyli "otwierać", nawiązującego do rozkwitu wiosennych kwiatów.
majOd słowa "maius", na cześć Mai, bogini wzrostu.
junioOd słowa "junius", prawdopodobnie na cześć Junony, bogini małżeństwa i rodziny.
julioNazwa zmieniona na cześć Juliusza Cezara; wcześniej był to "quintilis", czyli piąty miesiąc.
agostoNazwa pochodzi od Augusta Cezara; wcześniej był to "sextilis", czyli szósty miesiąc.
septiembreOd słowa "septem", czyli "siedem" - kiedyś był to siódmy miesiąc.
październikOd słowa "octo", czyli "osiem".
noviembreOd słowa "novem", czyli "dziewięć".
diciembreOd słowa "decem", czyli "dziesięć".

Ostatnie cztery nazwy nie zgadzają się z pozycją w kalendarzu, bo dawny rok rzymski zaczynał się w marcu. Wrzesień był wtedy faktycznie siódmym miesiącem.

Podsumowanie

Miesiące po hiszpańsku to enero, febrero, marzo, abril, mayo, junio, julio, agosto, septiembre, octubre, noviembre i diciembre. Pisz je małą literą, traktuj jak rodzaj męski i sięgaj po en zamiast odmiany. Cztery pory roku po hiszpańsku to la primavera, el verano, el otoño i el invierno, a na półkuli południowej zamieniają się miejscami.

Same tabele jednak nie wystarczą. Słownictwo zostaje w głowie wtedy, gdy naprawdę go używasz: mówiąc koleżance z kursu, kiedy masz urodziny, albo pytając w Maladze, do którego dnia trwa festiwal. Na kursie hiszpańskiego w Hiszpanii z SPRACHCAFFE poznajesz język i ludzi z całego świata, z którymi te rozmowy toczą się od pierwszego dnia.

Najczęściej zadawane pytania

Nie. W przeciwieństwie do angielskiego, w języku hiszpańskim nazwy miesięcy i pór roku pisze się małymi literami, więc pisze się "enero" i "verano", a nie "Enero" czy "Verano", chyba że są na początku zdania.

Użyj "el" + liczbę + "de" + miesiąc, tak jak w "el 5 de marzo". Dzień podaje się przed miesiącem, a zamiast liczb porządkowych używa się liczb głównych.

Są to: la primavera (wiosna), el verano (lato), el otoño (jesień) i el invierno (zima). Podobnie jak miesiące, nazwy pór roku pisze się małymi literami.

Oba pochodzą z łaciny, więc nazwy te mają te same rzymskie korzenie - właśnie dlatego osoby mówiące po angielsku bez trudu rozpoznają słowa "enero", "febrero" i "marzo".

Uwzględnienie miesięcy i dat w konkretnych planach sprawia, że łatwiej się ich trzymać - a właśnie to zapewnia kurs hiszpańskiego w Hiszpanii.

Bądź na bieżąco z nowościami o podróżach, językach i kulturze