Spójniki po hiszpańsku z przykładami

Spójniki współrzędne łączą dwie równorzędne części zdania, z których żadna nie zależy od drugiej:

Quiero café y té. → Chcę kawę i herbatę.
No es caro pero es bueno. → Nie jest drogie, ale jest dobre.

Najważniejsze grupy to spójniki łączne y ("i") i ni ("ani"), rozłączne o ("lub, albo") oraz przeciwstawne pero, czyli "ale" po hiszpańsku, i sino ("lecz, tylko"). Przed dźwiękiem [i] y zmienia się w e (padres e hijos), a przed dźwiękiem [o] o zmienia się w u (siete u ocho). Así que ("więc") wiele podręczników zalicza do tej grupy, jednak Real Academia Española traktuje je jako spójnik wynikowy.

Mylone pary: sino i si no, porque i por qué

Sino czy si no

Sino (jedno słowo) znaczy "lecz, tylko" i poprawia wcześniejsze przeczenie: No es azul sino verde. → To nie jest niebieskie, tylko zielone. Przed odmienionym czasownikiem używa się sino que: No lo compran, sino que lo alquilan. → Nie kupują tego, tylko wynajmują.

Si no (dwa słowa) znaczy "jeśli nie": Llámame si no puedes venir. → Zadzwoń do mnie, jeśli nie możesz przyjść.

Porque, por qué i porqué

Porque (jedno słowo, bez akcentu) to "ponieważ" po hiszpańsku i podaje wyjaśnienie: No voy porque estoy cansado. → Nie idę, bo dopadło mnie zmęczenie.

Por qué (dwa słowa, z akcentem) to "dlaczego" po hiszpańsku, także w pytaniach zależnych: ¿Por qué no vienes? → Dlaczego nie przychodzisz?

Porqué (jedno słowo, z akcentem) to rzeczownik "powód": No entiendo el porqué. → Nie rozumiem powodu.

Prosta reguła: dwa słowa z akcentem pytają, jedno słowo bez akcentu odpowiada.74

Spójniki podrzędne

Spójniki podrzędne wprowadzają zdanie zależne od zdania głównego. Najłatwiej grupować je według relacji, którą wyrażają:

• Przyczyna: porque, ya que, como → zwykle tryb oznajmujący (indicativo): No salgo porque llueve. → Nie wychodzę, bo pada deszcz. Como w tym znaczeniu stoi na początku zdania.
• Skutek: de modo que, de manera que → indicativo dla skutku realnego, subjuntivo dla zamierzonego.
• Warunek: si, a menos que → si łączy się z indicativo przy warunkach realnych, a z imperfecto de subjuntivo przy hipotetycznych, nigdy z presente de subjuntivo. A menos que zawsze wymaga subjuntivo.
• Przyzwolenie: aunque, a pesar de que → indicativo dla faktów, subjuntivo dla sytuacji niepewnych lub hipotetycznych.
• Cel: para que → zawsze subjuntivo.
• Czas: cuando, hasta que, mientras → subjuntivo przy czynnościach przyszłych, indicativo przy zwyczajowych lub zakończonych. Po antes de que zawsze stoi subjuntivo.

Najważniejsze: często to nie sam spójnik decyduje o trybie, lecz to, czy osoba mówiąca przedstawia czynność jako pewną, czy jako niepewną, hipotetyczną, przyszłą lub zamierzoną.

Spójniki a tryb subjuntivo

Spójniki celu, ograniczenia i ścisłego warunku zawsze wymagają trybu subjuntivo, także w przeszłości: para que, antes de que, a menos que, con tal de que, en caso de que i sin que.

El tren salió antes de que llegara la lluvia. → Pociąg odjechał, zanim nadszedł deszcz.

Spójniki czasu i przyzwolenia łączą się z indicativo przy faktach i nawykach, a z subjuntivo przy przyszłości, która jeszcze się nie wydarzyła:

Cuando llego, como. → Kiedy docieram do domu, jem (zwyczaj, indicativo).
Cuando llegue, comeré. → Kiedy dotrę, zjem (przyszłość, subjuntivo).
Aunque llueve, salgo. → Chociaż pada, wychodzę (fakt).
Aunque llueva, saldré. → Nawet jeśli będzie padać, wyjdę (hipoteza).